ISSN (Print) - 0012-9976 | ISSN (Online) - 2349-8846

పలస్తీనాకు భారత్ తిలోదకాలు

.

The translations of EPW Editorials have been made possible by a generous grant from the H T Parekh Foundation, Mumbai. The translations of English-language Editorials into other languages spoken in India is an attempt to engage with a wider, more diverse audience. In case of any discrepancy in the translation, the English-language original will prevail.

 

మోదీ రాజకీయాలలో హింస, నిరంతర వలసవాదాన్ని అనుసరించే దేశాలతో మైత్రి ప్రధానాంశంగా కనిపిస్తోంది. విదేశాంగ నీతిలో గతంలో అనుసరించిన సూత్రాలను తుంగలో తొక్కి ఈ విధానాన్ని అనుసరిస్తున్నారు. ఇటీవల మోదీ ఆక్రమిత పలస్తీనాలో పర్యటించారు. ఆ ప్రాంతంలో మోదీ పర్యటనలో ఇది ప్రధానాశం. గత జులైలో కూడా మోదీ ఆ ప్రాంతంలో పర్యటించారు. ఆ తర్వాత జనవరిలో ఇజ్రాయిల్ ప్రధానమంత్రి నెతన్యాహూ మన దేశం సందర్శించారు. గతంలో భారత్ ఇజ్రాయిల్ తో స్నేహం కోసం పరితపించినప్పుడు మాట మాత్రంగానైనా పలస్తీనా గురించి ప్రస్తావించే వారు.

అర్థరహితమైన మొక్కుబడులను ఎవరూ గమనించకుండా వదిలేయవచ్చు. విదేశాంగ నీతి నిర్ణయించే వ్యవస్థలకు వాటికి ఉండవలసిన సూత్రాలు వాటికి ఉంటాయి. మోదీ పర్యటనలో అదీ కనిపించలేదు. అత్యంత పేలుడు శక్తి గల ప్రాంతంలో ఇలాంటి పనులు ప్రమాదకరం.

మోదీ పర్యటన ఇజ్రాయిల్ తో స్నేహం కోసం చూపుతున్న ఆత్రుతను ఏ మాత్రం తగ్గించదు. భారత విదేశాంగ శాఖ మాజీ కార్యదర్శి కన్వల్ సిబ్బల్ మోదీ చర్యను సమర్థిస్తూ టీకా టిప్పణికి ఒడిగట్టారు. ఆయన ప్రస్తుతం మితవాద ఆలోచనాపరుల బృందంలో ఉన్నారు. మోదీ ప్రభుత్వంలో ఇలాంటి వారు చాలా మందే ఉన్నారు. "పలస్తీనియన్ల కోర్కెల విషయంలో ఇజ్రాయిల్ కఠిన వైఖరి అనుసరిస్తున్నందువల్ల భారత్ ఐక్య రాజ్య సమితి తీర్మానాలకు అనుగుణంగా శాంతి కుదరాలని కోరుకుంటోంది కనక ఈ రెండు దేశాలతో సంబంధాలలో భారత్ సమతూకం పాటించవలసిన అవసరం ఉంది" అని సిబ్బల్ సెలవిచ్చారు. "రెండు దేశాలతో సంబంధాలు చెడకుండా సమతూకం పాటించాం" అని కూడా కన్వల్ సిబ్బల్ సూత్రీకరించారు.

మరో రకంగా చెప్పాలంటే న్యాయమైన శాంతి కోసం ఇజ్రాయిల్ విముఖంగా ఉంది కాబట్టి భారత్ కూడా దానికి తలూపుతోందన్న మాట. ఇజ్రాయిల్ తో సంబంధాలు మరింత బలపడతాయి. ఇజ్రాయిల్ సైనిక-పారిశ్రామిక సముదాయాలను భారత్ సమర్థిస్తుందన్న మాట. కిరాతకమైన దురాక్రమణ విధానాలకు వంత పాడుతుందన్న మాట.

పరస్పర విరుద్ధంగా ఉన్న దేశాల విషయంలో సమతూకం పాటించడం ఎప్పుడూ నైతికంగా మెచ్చదగిన వ్యూహం కాదు. కాని కనీసం ఇజ్రాయిల్ శాంతి యత్నాలకు సుముఖంగా ఉండాలని కూడా భారత్ కోరుతున్నట్టు లేదు. 1992లో ఇజ్రాయిల్ తో లాంఛనప్రాయమైన దౌత్య సంబంధాలు నెలకొల్పుకున్నప్పుడు పలస్తీనా నాయకుడు యాసిర్ అరఫాత్ కు భారత్ ఘన స్వాగతం చెప్పింది. ఇజ్రాయిల్-పలస్తీనా మధ్య శాంతి క్రమం పట్టాలు తప్పకుండా చూసింది. కనీసం అలా కనిపించడానికి ప్రయత్నం చేసింది. ఆ సమయంలో శాంతి ప్రక్రియకు అసలు అవకాశమే చాలా తక్కువ. వాస్తవ పరిస్థితి మీద ఆధారపడకుండా కేవలం ఆశాభావంతో భారత్ ఇజ్రాయిల్ తో సంబంధాలకోసం వెంపర్లాడింది.

కనీసం అప్పుడు మన రాజకీయ ప్రయోజనాలను పరిరక్షించినట్టు కనిపించింది. అప్పటికే మన దేశానికి వ్యూహాత్మకంగానూ, ఆయుధాల సరఫరాలోనూ నమ్మదగిన నేస్తంగా ఉన్న సోవియట్ యూనియన్ చరిత్ర గర్భంలో కలిసిపోయింది. ఆ సమయంలో పశ్చిమ దేశాలతో మన సంబంధాలు నామ మాత్రమే. అందుకని ఇజ్రాయిల్ వేపు మొగ్గు చూపాం. అవి ఫలప్రదమవుతాయని భావించాం. ఇజ్రాయిల్ తో స్నేహం కోసం ఆత్రుత చూపడం ఎంత మాత్రం ఇక రహస్యం కాదని రుజువు చేసిన తర్వాత దౌత్య సంబంధాల కోసం ప్రయత్నించాం. ఆ సమయంలో ఇజ్రాయిల్ తో దౌత్య సంబంధాల్లో జరిగిందల్లా ఇజ్రాయిల్ విదేశాంగ మంత్రి షిమోన్ పెరిస్ తో 1993లో సంబంధాలు ఏర్పరచుకున్నాం. ఆయనకు శాంతి ప్రక్రియపై ఎంతో కొంత నమ్మకం ఉందని విశ్వసించాం.

2003లో భారత ప్రధాని ఇజ్రాయిల్ లో పర్యటించేనాటికి ఈ నటనను కూడా ఇజ్రాయిల్ పక్కన పెట్టేసింది. "ఆపరేషన్ డిఫెన్సివ్ షీల్డ్" పేర ఏరియల్ షిమోన్ గాజా పశ్చిమ తీరంలో రక్తపుటేరులు పారేట్టు చేశారు. జెనిన్ లో చాలా భయంకరమైన మారణకాండ కొనసాగింది. అప్పటిక ఇజ్రాయిల్ అకృత్యాలు మితి మీరి పోయాయి.

యాసిర్ అరఫాత్ ను ఇజ్రాయిల్ బలగాలు చుట్టుముట్టాయి. ఆయనకు ఊపిరాడకుండా చేశాయి. రమల్లా లోని ఆయన నివాసాన్ని దిగ్బంధం చేశాయి. కనీసం కుహనా సమతూకం కోసమైనా ఆయన పర్యటనకు అవకాశం లేకుండా పోయింది. ఈ తంతును 2015లో మళ్లీ ప్రారంభించారు. ఆగ్రహోదగ్రుడైన అప్పటి భారత రాష్ట్రపతి ప్రణబ్ ముఖర్జీ ఆక్రమిత పలస్తీనా సందర్శించారు. కాని ఇజ్రాయిల్ నాయకులతో మాటా మంతి కన్నా పలస్తీనా నేషనల్ అథారిటీ నాయకులతో ఆయన చర్చలకు ఎక్కువ ప్రాధాన్యం ఇచ్చారు. ఇది నిజానికి ఇజ్రాయిల్ తో బలపడుతున్న స్నేహానికి ఆర్రులు చాచడానికే సంకేతం. పలస్తీనా విషయంలో అంతకు ముందున్న నామ మాత్రమైన సానుభూతికి కూడా తిలోదకాలివ్వడంగానే పరిణమించింది.

పలస్తీనా భూభాగంలో మోదీ పర్యటనను ఇజ్రాయిల్ ఆగ్రహం చూపకుండా ఉండలేదు. ఇజ్రాయిల్ రాజధానిగా జెరూసలెం ను గుర్తించడానికి ఐక్య రాజ్య సమితిలో అమెరికా ప్రతిపాదించిన తీర్మానానికి భారత్ వ్యతిరేకంగా ఓటు వేయడం మీద మీ అభిప్రాయం ఏమిటి అని ఇజ్రాయిల్ అధినేత నెతన్యాహూను అడిగితే ఆయన ఆ విషయాన్ని కొట్టి పారేశారు. భారత్ తో సంబంధాలు పురోగమిస్తున్న తీరుపై ఇజ్రాయిల్ కు విశ్వాసం ఉంది కనక పలస్తీనాలో భారత ప్రధానమంత్రి పర్యటనను పెద్ద విశేషంగా ఆయన భావించలేదు. అది కేవలం లాంఛనప్రాయమేనని ఆయనకు తెలుసు.

యూరప్ తో ఇజ్రాయిల్ సంబంధాలు బెడిసిపోతున్న దశలో భారత్ ఇజ్రాయిల్ వ్యూహానికి అనుగుణంగా వ్యవహరించడం ఇజ్రాయిల్ కు సంత్రుప్తినిచ్చే అంశమే. అందుకే ఇజ్రాయిల్ ప్రధాని నైతికోపన్యాసాలకు ప్రాధాన్యం ఇచ్చారు. యూరప్ తో పొసగనంత మాత్రాన తమకు పోయేదేమీ లేదని, వ్యూహాత్మక, ఆర్థిక సంబంధాలు నెరపడానికి తమకు మెరుగైన అవకాశాలు ఉన్నాయని తల ఎగరేసి మరీ చెప్పారు.

పలస్తీనా ప్రతిఘటనను నీరుగార్చడానికి భారత్ కు ఇజ్రాయిల్ కిరాతకాన్ని సమర్థించడం తప్ప మరో మార్గం లేకుండా పోయింది. అమెరికా మధ్యవర్తిత్వాన్ని పలస్తీనియన్లు నిరాకరించారు. కాని సిరియాలో, ఆ చుట్టుపక్కల ప్రాంతాలలో కుంపటి ఆరనందువల్ల రాబోయే అనేక సంవత్సరాల పాటు పలస్తీనా మీదకు ప్రపంచ దృష్టి మళ్లే అవకాశమే లేదు. ఇదే అదునుగా భారత్ ఇజ్రాయిల్ తో సంబంధాలను మరింత మెరుగుపరచుకునే అవకాశం కలిగింది. కాని ఈ క్రమంలో భారత్ పై విశ్వసనీయత తగ్గకుండా ఉండదు.

Comments

(-) Hide

EPW looks forward to your comments. Please note that comments are moderated as per our comments policy. They may take some time to appear. A comment, if suitable, may be selected for publication in the Letters pages of EPW.

Back to Top