ISSN (Print) - 0012-9976 | ISSN (Online) - 2349-8846

ಕೃಷಿಯನ್ನು ವೈವಿಧ್ಯೀಕರಿಸುವುದರ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು

ಕೃಷಿಯ ವೈವಿಧ್ಯೀಕರಣದ ಬಗ್ಗೆ ಎನ್‌ಡಿಎ ಸರ್ಕಾರದ ನಿಲುವುಗಳು ರೈತರ ಸಂಕ್ಷೇಮಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿದೆ.

The translations of EPW Editorials have been made possible by a generous grant from the H T Parekh Foundation, Mumbai. The translations of English-language Editorials into other languages spoken in India is an attempt to engage with a wider, more diverse audience. In case of any discrepancy in the translation, the English-language original will prevail.

 

ಎನ್‌ಡಿಎ ಸರ್ಕಾರದ ಮಧ್ಯಂತರ ಬಜೆಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಕೃಷಿಗೆ ಹಾಗೂ ಪಶುಸಂಗೋಪನೆ ಮತ್ತು ಮೀನುಗಾರಿಕೆಯಂತಹ ಕೃಷಿ ಸಂಬಂಧೀ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಿಗೆ ನೀಡಿರುವ ಅನುದಾನವನ್ನು ನೋಡಿದರೆ ಅದು ದೇಶದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಒಳಗೊಳ್ಳಬಲ್ಲ ಸಮಗ್ರ ಕೃಷಿ ವೈವಿಧ್ಯೀಕರಣಕಿದ್ದ ಉತ್ತಮ ಅವಕಾಶವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಿದೆ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ಪಶು ಸಂಪತ್ತು ಹಾಗೂ ಮೀನುಗಾರಿಕೆಗಳು ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ  ಒಟ್ಟಾರೆ ಕೃಷಿ ಜಿಡಿಪಿಯ ಶೇ.೨೫ ಹಾಗೂ ಶೇ.೬ರಷ್ಟು ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಹೀಗಿರುವಾಗ ಆಳುವ ಸರ್ಕಾರವು ೨೦೨೨ರ ವೇಳೆಗೆ ರೈತರ ಆದಾಯವನ್ನು ದ್ವಿಗುಣಗೊಳಿಸುವ ತನ್ನ ಘೋಷಣೆಯನ್ನು ಕೇವಲ ಶಬ್ಧಾಡಂಬರಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸದೆ  ಜಾರಿಗೆ ತರಬೇಕೆಂಬ ನೈಜ ರಾಜಕೀಯ ಇಚ್ಚಾಶಕ್ತಿಯನ್ನು ತೋರಿದ್ದರೆ ಆ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಿಗೆ ಕೊಡುತ್ತಿದ ಅನುದಾನ ಮತ್ತು ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಸುಧಾರಿಸಿರುತ್ತಿತ್ತು. ಇಂದು ರೈತರು, ಅದರಲ್ಲೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸಣ್ಣ ರೈತರು ತಮ್ಮ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಎದುರಿಸುವ ಸಂಕಷ್ಟ ಮತ್ತು ಸಂತೋಷಗಳು ಪ್ರಕೃತಿಯನ್ನು ಎಷ್ಟು ಆಧರಿಸಿದೆಯೋ ಅಷ್ಟೆ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಆಳುವ ಸರ್ಕಾರಗಳ ರಾಜಕೀಯ ನಿರ್ಧಾರಗಳನ್ನೂ ಆಧರಿಸಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಯಾರು ನಿರಾಕರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿಯೇ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗೋಕುಲ್ ಮಿಷನ್‌ಗೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಿರುವ ಅನುದಾನ ಮತ್ತು ಹಸುಗಳ ಸಂಕ್ಷೇಮಕ್ಕಾಗಿ ರಚಿಸಿರುವ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾಮಧೇನು ಅಯೋಗಗಳು ಬಿಜೆಪಿ ಪಕ್ಷವು ಹಿಂದಿ ಭೂಭಾಗದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಗೋ ರಾಜಕಾರಣವನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿಕೊಂಡು ಹೋಗುವ ಕ್ರಮಗಳಷ್ಟೇ ಆಗಿವೆಯೇ ಹೊರತು ಪಶು ಸಂಗೋಪನಾ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಯಾವ ನೈಜ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳಿಗೂ ಪೂರಕವಾಗಿಲ್ಲ. ಹಾಗೆಯೇ ಯಾವುದೇ ಸ್ಪಷ್ಟವಿವರಗಳಿಲ್ಲದೆ ಘೋಷಿಸಲಾಗಿರುವ ಒಂದು ಸ್ವತಂತ್ರ ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಖಾತೆಯು ಚುನಾವಣೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ  ರೂಪಿಸಲಾಗಿರುವ ಮತಗಳಿಕೆಯ ತಂತ್ರವೇ ವಿನಃ ಮೀನುಗಾರರ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ತರುವ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವಲ್ಲ.

ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಕರಾವಳಿಯ ನಕ್ಷೆಯನ್ನೇ ಬದಲಾಯಿಸಿ ಮೀನುಗಾರ ಸಮುದಾಯದ ಬದುಕಿನ ಆಸರೆಗಳಿಗೆ ಹಾನಿ ಮಾಡುವ ದೊಡ್ಡ ದೊಡ್ಡ ಮೂಲಭೂತ ಸೌಕರ್ಯ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರಲು ಸರ್ಕಾರವು ತೋರುತ್ತಿರುವ ಅತ್ಯುತ್ಸಾಹವನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ ಸಾಕು,  ಬಜೆಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಅದು ಮೀನುಗಾರರ ಬಗ್ಗೆ ತೋರಿರುವ ಕಾಳಜಿಯು ಎಷ್ಟು  ಪೊಳ್ಳೆಂಬುದು ಅರ್ಥವಾಗುತ್ತದೆ. ಮೀನುಗಾರಿಕೆಗೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಇಲಾಖೆಯನ್ನು ತೆಗೆಯುವ ಮೂಲಕ ಇಂಥಾ ವಿರೋಧಾಭಾಸದ ನೀತಿಗಳಿಂದ ಮೀನುಗಾರರನ್ನು ಬಚಾವು ಮಾಡಬಹುದೇ? ಕಿಸಾನ್ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ಮತ್ತು ಶೇ. ೨ರಷ್ಟು ಬಡ್ಡಿದರ ರಿಯಾಯತಿಯ ಯೋಜನೆಗಳ ಫಲಾನುಭವಿಗಳನ್ನು ಅವರ ಮೂಲ ಜೀವನೋಪಾಯಗಳಿಂದಲೇ ಹೊರದಬ್ಬುತ್ತಿರುವಾಗ ಅಂತಹ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಿಂದ ಯಾರಿಗೆ ಪ್ರಯೋಜನವಾಗುತ್ತದೆ? ಆದರೆ ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ವರದಿ ಮಾಡುತ್ತಿರುವಂತೆ ಸಾಗರೋತ್ಪನ್ನ ರಫ್ತು ಉದ್ಯಮದಂತಹ ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಸಂಘಟಿತ ಉದ್ಯಮವೇ ಈ ಯೋಜನೆಗಳ ನಿಜವಾದ ಫಲಾನುಭವಿಯಾಗಲಿದೆ. ೨೦೦೦ದಿಂದಾಚೆಗೆ ಕೃಷಿ ಸಾಲದ ಬಾಬತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕೋಟಿ ರೂಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಾಲವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಫಲಾನುಭವಿ ಖಾತೆಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿರುವುದು ಸಹ ಈ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಅಂತಹ ಬಹುಪಾಲು ಸಾಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಿರುವವರು ಕೃಷಿ ಆಧಾರಿತ ಉದ್ಯಮಿಗಳೇ ಆಗಿದ್ದಾರೆ. ಉತ್ಪಾದನಾ ಸಾಲದ ಮೇಲಿನ ಬಡ್ಡಿದರವನ್ನು ಇಳಿಸುವುದರಿಂದ ಈ ಉದ್ಯಮಿಗಳು ಜಾಗತಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಈಕ್ವೆಡಾರ್, ಇಂಡೋನೇಷಿಯಾ ಮತ್ತು ವಿಯೆಟ್ನಾಂಗಳಿಂದ ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ತೀವ್ರ ಬೆಲೆ ಸ್ಪರ್ಧೆಯಿಂದ ಪಾರಾಗಲು ಸಹಾಯವಾಗುತ್ತದೆ.  ಅದೇರೀತಿ ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಆಗಬಹುದಾದ ಯಾವುದೇ ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಅಥವಾ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಯಾವುದೇ ನಿರ್ಧಾರಗಳ ಮೇಲೆ ತಮ್ಮ ಸಂಘಟಿತ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಮೂಲಕ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಬಲ್ಲ ಸಂಘಟಿತ ಪ್ರಭಾವಿಗಳಿಗೆ  ಮಾತ್ರ ಸಂಬಧಿಸಿದ್ದಾಗಿರುತ್ತದೆ.

ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿನ ನೀತಿ ನಿರೂಪಣೆಯ ತತ್ವಗಳು ರಾಷ್ಟ್ರಮಟ್ಟದ ಉತ್ಪಾದನೆಯ ಹೆಚ್ಚಳ ಎಂಬುದಕ್ಕಿಂತ ಪ್ರತಿಜಮೀನಿನ ಉತ್ಪಾದಕತೆಯ ಹೆಚ್ಚಳ ಎಂಬ ತತ್ವದೆಡೆಗೆ ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ರೈತಾಪಿಯ ಕೃಷಿ ಆದಾಯವು ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆಂದು ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಗಳು ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಧೃಡ ಪ್ರತಿಪಾದನೆಗಳು ಗೊಂದಲ ಹುಟ್ಟಿಸುವಂತಿವೆ. ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕಸಿವಿಸಿ ಹುಟ್ಟಿಸಬಹುದಾದ ಪ್ರಶ್ನೆಯೇನೆಂದರೆ ರೈತರು ಅದರಲ್ಲೂ ಸಣ್ಣ ರೈತರು ತಮ್ಮ ಜಮೀನಿನಲ್ಲಿ ಉತ್ಪಾದಕತೆ ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಆಚರಣೆಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಬೇಕಾದ ಯಾವ ಉತ್ತೇಜನವನ್ನು ಈ ಯೋಜನೆಯು ನೀಡುತ್ತದೆ? ಕೃಷಿ ಉತ್ಪನ್ನ ಬೆಲೆಯನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುವ ನೀತಿಗಳು ಧಾನ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿನ ಕನಿಷ್ಟ ಬೆಂಬಲ ಬೆಲೆ (ಎಂಎಸ್‌ಪಿ) ಸಂಬಂಧೀ ಜನಪ್ರಿಯ ಚೌಕಟ್ಟನ್ನು ದಾಟಿ ಹೊರಬಂದೇ ಇಲ್ಲ. ಹಾಲೀ ಸರ್ಕಾರವು ಈ ಚೌಕಟ್ಟಿನೊಳಗಿನ ಉನ್ಮಾದವನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದೆ. ಉತ್ಪಾದನೆಯೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕ್ಷೇತ್ರದಿಂದಲೇ ಖರೀದಿ ಮಾಡದ ಹೊರತು ರೈತರಿಗೆ  ಅಧಿಕಗೊಳಿಸಿದ  ಕನಿಷ್ಟ ಬೆಂಬಲ ಬೆಲೆ ದಕ್ಕುವುದು ದುರ್ಲಭ. ಆದರೆ ೨೦೧೪ರ ಜೂನ್ ೧೨ರಂದು ಎನ್‌ಡಿಎ ಸರ್ಕಾರದ ಆಹಾರ ಇಲಾಖೆಯು ಹೊರಡಿಸಿರುವ ಆದೇಶದ ಪ್ರಕಾರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆಹಾರ ಭದ್ರತಾ ಕಾಯಿದೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಆಯಾ ರಾಜ್ಯಗಳು ತಮ್ಮ ಪಡಿತರ ಪದ್ಧತಿಯ ಮೂಲಕ ವಿತರಿಸಲು ಎಷ್ಟು ಪ್ರಮಾಣದ ಅಗತ್ಯವಿದೆಯೋ ಅಷ್ಟಕ್ಕೆ ಧಾನ್ಯಗಳ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಖರೀದಿಯ ಮಿತಿಯನ್ನು ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸಿದೆ. ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ ಧಾನ್ಯೇತರ ಕ್ಷೇತ್ರವಂತೂ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಅಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಮತ್ತು ಆ ಸಂಬಂಧೀ ಬೆಲೆ ಏರಿಳಿತಗಳ ಆಪಾಯಕ್ಕೆ ಸದಾ ಸಿಲುಕಿರುತ್ತದೆ. ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಸರಬರಾಜಿಗೆ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ತೊಂದರೆಗಳಿಂದಾಗಿ ಬೆಲೆ ಕುಸಿತದ ಬವಣೆ ಅನುಭವಿಸಿದ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಹಾಲು ಉತ್ಪಾದಕರದ್ದು ಇದಕ್ಕೆ ತಾಜಾ ಉದಾಹರಣೆ.

ಬಹಳಷ್ಟು ಕೃಷಿನೀತಿ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಚರ್ಚೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೃಷಿ ಆದಾಯದ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಳಕ್ಕೆ ಕೃಷಿಯನ್ನು ವೈವಿಧ್ಯೀಕರಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ಮೌಲ್ಯವಿರುವ ಬೆಳೆಯನ್ನು ಬೆಳೆಯುವುದೊಂದೇ ಪರಿಹಾರವೆಂದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆದಾಯ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕೆಂದರೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಪಾಯಕ್ಕೂ ಒಡ್ಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಹಾಗೂ ದೇಶದ ಶೇ.೮೫ ಭಾಗ ರೈತಾಪಿಯ ಬಳಿ ಇಂತಹ ಅಪಾಯವನ್ನು ನಿವಾರಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲ ಸಾಧನಗಳಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿ ಣ್ಣ  ರೈತರು ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೌಲ್ಯವುಳ್ಳ ಕೃಷಿ ಬೆಳೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದಾಗ ತಮ್ಮ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಶೇ.೨೦ ಭಾಗದ ಬೆಲೆಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ನಿಯಂತ್ರಿಸಬಲ್ಲರು. ಉಳಿದ ಶೇ.೮೦ ಭಾಗದ ಬೆಲೆಯನ್ನು  ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಪಾಯವನ್ನು ಎದುರಿಸಿ ನಿಲ್ಲಬಲ್ಲ ಸ್ಥಾಯಿ ಇರುವ ಮತ್ತು ಆದ್ದರಿಂದಲೇ ಹೆಚ್ಚಿನ ಚೌಕಾಶಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನೂ ಹೊಂದಿರುವ ದೊಡ್ಡ ದೊಡ್ಡ ಆಟಗಾರರು ಪ್ರಭಾವಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ಉದಾಹರಣೆಯನ್ನೇ ನೋಡಿ. ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದಲ್ಲಿ ತಾಜಾ ಹಾಲಿನ ಬೆಲೆಯು ಏಕೆ ಕುಸಿಯಿತೆಂದರೆ ಅದನ್ನು ಕೊಂಡುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ ಹಾಲು ಪುಡಿ ಉತ್ಪಾದನಾ ಘಟಕಗಳು ಹಾಲನ್ನು ಕೊಂಡುಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿದವು. ಏಕೆಂದರೆ ಹಾಲುಪುಡಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯು ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಕುಸಿತ ಕಂಡದ್ದರಿಂದ ತಮ್ಮಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಹೋಗಿದ್ದ ಹಾಲುಪುಡಿಯನ್ನು ದ್ರವೀಕರಿಸಿ ಮಾರುವ ಮೂಲಕ ತಮ್ಮಲ್ಲಿದ ಹಳೆಯ ಸರಕನ್ನು ಮಾರಿಕೊಳ್ಳುವ ದಂಧೆಯಲ್ಲಿ ಆ ಘಟಕಗಳು ತೊಡಗಿದ್ದವು. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ದೊಡ್ಡದೊಡ್ಡ ಆಟಗಾರರ ನಡುವೆ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಬೆಲೆ ಸಮರವು ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ರೈತರನ್ನು ಈ ಉದ್ದಿಮೆಯಿಂದ ಹೊರದೂಡಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಸೂಕ್ತವಾದ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಸುಧಾರಣೆಯನ್ನು ಮಾಡದೆ ಬರಿದೇ ಉತ್ಪಾದಕತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದರಿಂದ ಈ ಸಣ್ಣ ರೈತರಿಗೆ ಏನು ಅನುಕೂಲವಾಗುತ್ತದೆ?

ಎನ್‌ಡಿಎ ಸರ್ಕಾರವು ೨೦೧೭ರಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೆ ತಂದ  ಕೃಷಿ ಉತ್ಪನ್ನ ಮತ್ತು ಪಶು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ (ಸುರಕ್ಷೆ ಮತ್ತು ಸೌಲಭ್ಯ) ಕಾಯಿದೆ-ಯಿಂದ ಯಾವರೀತಿಯಿಂದಲೂ ರೈತರ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಯನ್ನು ಕಾಪಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಹಳೆಯ ಶೊಷಕ ಮಂಡಿ ದಲ್ಲಾಳಿಗಳನ್ನೇ ಈಗಲೂ ಕೇಂದ್ರೀಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಏಜೆಂಟರನ್ನಾಗಿ ಏಕೆ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ? ಸೂಪರ್ ಮಾರ್ಕೆಟ್ಟುಗಳು, ರಫ್ತುದಾರರು ಮತ್ತು ಇತರ ದೊಡ್ಡ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಕೃಷಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಸಂತೆಯಿಂದ ಹೊರಗಡೆಯೇ ಖರೀದಿ ಮಾಡುವುದನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಕುರಿತಾದ ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ಕಲಮುಗಳನ್ನು ಈ ಕಾಯಿದೆ ಏಕೆ ಹೊಂದಿಲ್ಲ? ಖಾಸಗಿ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಕನಿಷ್ಟ ಬೆಂಬಲ ಬೆಲೆಯನ್ನು ತೆರುವುದನ್ನು ಈ ಕಾಯಿದೆಯು ಹೇಗೆ ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ? ಬೇರೆಬೇರೆ ರೀತಿಯ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನ ಮತ್ತು ನಿಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯಾಚರಿಸುವ ಕೃಷಿ ಉತ್ಪನ್ನ ಮತ್ತು ಪಶು ವ್ಯಾಪಾರಗಳನ್ನೆಲ್ಲಾ ಒಂದೇ ಬಗೆಯ ಕಾಯಿದೆಯಡಿ ತಂದಿರುವುದೇಕೆ? ಚುನಾವಣೆಗಳು ಹತ್ತಿರ ಬರುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ಗ್ರಾಮೀಣ ಮತದಾರರು ಕುಪಿತಗೊಂಡರೆ ಕೆಲಸ ಕೆಡುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಯಾವುದೇ ನಿರ್ಣಾಯಕ ನೀತಿಗಳನ್ನು ಮುಂದಿಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿರದಾಗ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ರಾಜಕಾರಣದ ಮೂಲಕ ಅವರನ್ನು ದಿಗ್ಭಂದಿಸುವುದು ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಯೋಜನಕಾರಿ. ಸಂವಿಧಾನದ ನಿರ್ದೇಶನ ತತ್ವಗಳಲ್ಲಿನ ಆರ್ಟಿಕಲ್ ೪೮, ಜಾನುವಾರು ರಕ್ಷಣೆಯ ವಿಷಯವನ್ನು ಬಗೆಹರಿಸದೇ ಉಳಿಸಿರುವುದರಿಂದ ಈ ರಾಜಕೀಯ ಇನ್ನಷ್ಟು  ಸಲೀಸಾಗಿದೆ. ಜಾನುವಾರು ರಕ್ಷಣೆಯ ಸುತ್ತಾ ಸಾಮಾಜಿಕ-ರಾಜಕೀಯ ಉನ್ಮಾದಗಳನ್ನು ಬಡಿದೆಬ್ಬಿಸಿ ಜಾನುವಾರು ಆಧಾರಿತ ಜೀವನೋಪಾಯಗಳು ಒಂದು ಆರ್ಥಿಕತೆಯಾಗಿಯೇ ನಾಶವಾಗುತ್ತಿರುವುದಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಅದರಿಂದಾಗಿ ತಮ್ಮ ಆದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಆಗುತ್ತಿರುವ ಏರುಪೇರುಗಳಿಗೆ ತಾನು ಗುರಿಯಾಗುವುದರಿಂದ ಅಳುವ ಪಕ್ಷವು ಬಚಾವಾಗಬಹುದು.

                                                                               

Comments

(-) Hide

EPW looks forward to your comments. Please note that comments are moderated as per our comments policy. They may take some time to appear. A comment, if suitable, may be selected for publication in the Letters pages of EPW.

Back to Top